9°C
Mostar 12°C
Tuzla 10°C
Banja Luka 9°C
Bihać 9°C
Powered by Dark Sky

21.10.2019 / 20:00 Politika - Razgovor za Vijesti.ba

Ćutahija: Macronov veto ide na ruku Dodiku i njegovim blokadama

Ćutahija: Macronov veto ide na ruku Dodiku i njegovim blokadama
Haris Ćutahija / Vijesti.ba
Bosna i Hercegovina i ova regija više nisu raskrsnica između istoka i zapada jer smo sa svih strana okruženi Evropskom unijom i NATO-om.

Kazao je ovo za Vijesti.ba politički analitičar Haris Ćutahija.

Samim tim, mišljenja je Ćutahija, više nismo geopolitičko žarište, već jedan mali pijun u geopolitičkoj borbi velikih sila.

„Interes zapada, posebno Evropske unije, je stabilan Zapadni Balkan, uključujući Bosnu i Hercegovinu. Međutim, nametanje rješenja nije politika Evropske unije i dugoročno to je za Bosnu i Hercegovinu dobro jer nametnuta rješenja nisu rješenja. Evropska unija je kompleksna zajednica sa komplikovanim načinom odlučivanja, tako da u praksi njena vanjska politika često zna djelovati mlako i neodlučno i tome svakodnevno možemo svjedočiti u Bosni i Hercegovini“, kaže on.

Ćutahija dodaje kako ne bi rekao da Evropska unija stoji uz "probosanske snage" na način na koji to radi SAD jer su im prioriteti različiti.

„Interes Evropske unije je stabilnost, saradnja i konačni prijem država regije u svoje članstvo, a interes SAD-a je zaokruživanje teritorije u okvir NATO-a i slabljenje uticaja Rusije na evropskom kontinentu“, ističe naš sagovornik.

S druge strane, nastavlja ovaj politički analitičar, interes Rusije je poljuljana stabilnost regije jer se tim kreiraju problemi Evropskoj uniji na teritoriji Evrope i usporavanje širenja NATO saveza.

„Bosna i Hercegovina je bitna u ovoj konstelaciji s obzirom na njenu međuetničku podijeljenost i tu je najlakše izazivati nestabilnost. Rusija koristi krizu Evropske unije da ojača svoj uticaj u regiji i to veoma uspješno radi. Međutim, njihova podrška Republici Srpskoj je uglavnom deklarativna i ogleda se u blokiranju donošenja zaključaka u raznim tijelima međunarodnih organizacija, kao i u Vijeću za implementaciju mira. U hipotetičkom slučaju potrebe ozbiljnije podrške Rusije Republici Srpskoj, vezano za najave secesije i slično, siguran sam da bi ona izostala“, kaže Ćutahija.

On dodaje kako Evropska unija ovdje ima puno više izgubiti i ne može priuštiti nestabilnost i eventualne sukobe na teritoriji koju okružuje.

„Međutim, Evropska unije se trenutno bavi sama sobom i Rusija to koristi. Problemi kao što je Brexit, migrantska kriza i zasićenje u proširenju utiču na njenu vanjsku politiku. Evropska perspektiva je ključan faktor za stabilnost regije, a primjer kakav su prije nekoliko dana dali iz Evropske unije sa Sjevernom Makedonijom i Albanijom samo pogoršava situaciju. Poslana je poruka da ispunjavanje uslova ne garantuje ništa i to je opasan presedan“, smatra on.

Zato je prema njegovom mišljenju potrebna hitna potvrda evropske perspektive regije i ozbiljan iskorak Evropske unije.

„Drugi problem od kojeg profitira Rusija je odnos Evropske unije i SAD-a koji je problematiziran od početka mandata Donalda Trumpa. Da li će se taj problem riješiti izborom novog predsjednika, zaokretom Trumpove politike ili formiranjem oružanih snaga Evropske unije, ostaje da vidimo. U svakom slučaju, razjedinjenost zapada nama ne ide na ruku“, kaže Ćutahija.

Neki smatraju da je Rusija za sada konkretnija i uspješnija, barem kada je NATO put BiH u pitanju. Sam Dodik kaže da mu PIK ne može ništa od kada Rusija tamo igra važnu ulogu i blokira razne zaključke. Na pitanje koliko je tačna ova konstatacija, Ćutahija odgovara da će ona biti tačna sve dok Bosna i Hercegovina bude očekivala da njene probleme rješavaju stranci.

„U Republici Srpskoj dobar dio opozicije zna da slanje ANP-a ne znači članstvo u NATO savezu i da slanje tog dokumenta nije sporno jer većina reformi koje ANP podrazumijeva su reforme koje su u skladu i sa integracijom u Evropsku uniju. I najvažnije, u Zakonu o odbrani BiH stoji da Parlamentarna skupština, Vijeće ministara Bosne i Hercegovine, Predsjedništvo, te svi subjekti odbrane, u okviru vlastite ustavne i zakonske nadležnosti, trebaju provesti potrebne aktivnosti za prijem Bosne i Hercegovine u članstvo NATO-a“, kaže Ćutahija.

On smatra da smo sada u situaciji da jedan član Predsjedništva direktno odbija poštovati zakon i to se ne sankcioniše, a Rusija to podržava iz logičnih razloga.

„Ako su vladavina zakona i pravna država principi Evropske unije, onda njene institucije moraju oštrije reagovati. SAD uzima ozbiljnije učešće u dešavanjima u regiji i to se moglo nedavno vidjeti pri imenovanju specijalnog izaslanika SAD-a za Zapadni Balkan. To je ponovni ulazak SAD-a na velika vrata ovdašnjih političkih dešavanja“, napominje on.

Ćutahija ističe kako je Milorad Dodik nacional-populista koji pobjeđuje na izborima retorikom podjela i secesije.

„Obećanja koja daje svom glasačkom tijelu su nerealna, neizvodiva i avanturistička i kada dođe na vlast, on mora kreirati konflikte kako bi zadržao povjerenje glasača jer data obećanja ne može ispuniti. Mislim da je ruska podrška njemu lično preuveličana i on svjesno fabrikuje takvu iluziju jer je to dio njegovog političkog imidža. Nekoliko puta smo mogli vidjeti kako usputne susrete sa ruskim predsjednikom Putinom po kojekakvim hodnicima predstavlja kao samite na najvišem nivou. Drugi primjer takvog pokušaja spina je bio kad je pokušavao obmaniti javnost o svom odličnom odnosu sa ljudima bliskim Trumpu“, kaže on.

U ovome Rusija nije usamljena, s obzirom da su nedavno i Francuzi stali uz Dodika, pa i Italijani.

„Kao što sam prije rekao, Evropska unija se suočava sa svojim problemima i ti problemi imaju posljedice koje utiču i na nas. Macronov veto kojim je spriječio otvaranje pregovora sa Sjevernom Makedonijom i Albanijom je doveo u pitanje vjerodostojnost Evropske unije i to Dodiku ide na ruku - daje mu alibi za blokiranje provođenja reformi i to ćemo itekako osjetiti u narednom periodu. Političari poput Dodika, a ima ih puno u Evropskoj uniji jer su oni simptomi porasta trenda nacional-populizma, razgrađuju Evropsku uniju i njeno zajedništvo, što je dio odgovora na ovo pitanje. Evropskoj uniji je potrebna konsolidacija, to ne poričem, ali proširenje ne treba zaustavljati, kao ni odgovornu politiku prema Zapadnom Balkanu i Bosni i Hercegovini“, kaže Ćutahija.

On smatra da se oduzimanjem evropske perspektive Zapadnom Balkanu stvara vakuum koji može eksplodirati.

„Ono što je nama potrebno da bi nastavili sa provođenjem reformi i izgradnjom države po standardima acquis-a je jedinstven glas Evropske unije, čvrsta perspektiva članstva i zajednička i usaglašena politika prema Bosni i Hercegovini. Evropska unija i SAD trebaju osuditi kršenje zakona od strane najviših zvaničnika, ali institucije Bosne i Hercegovine nisu amnestirane od sprovođenja zakona i reagovanja na njihovo kršenje“, zaključio je Haris Ćutahija.


(Vijesti.ba)

Komentari - Ukupno %

NAPOMENA - Portal Vijesti.ba zadržava pravo da obriše neprimjereni dio ili cijeli komentar bez najave i objašnjenja. Mišljenja iznešena u komentarima nisu stavovi redakcije web portala Vijesti.ba!
1000 karaktera preostalo
Prikaži još

Izdvajamo