16.04.2026 / 07:26 Svijet - Po prvi put
Iran: Četvero osuđeno na smrt nakon protesta, među njima i žena
Iranske vlasti osudile su na smrt još četiri osobe, uključujući jednu ženu, zbog njihovog učestvovanja u protestima u januaru ove godine, izvijestile su organizacije za ljudska prava. Iran je već pogubio sedam osoba povezanih s tim protestima, koji su ugušeni u valu represije u kojem su ubijene hiljade ljudi, a desetine hiljada uhapšeni.
Četvero osuđenih su Mohammadreza Majidi-Asl i njegova supruga Bita Hemmati te Kourosh Zamaninejad i Behrouz Zamaninejad, koji su živjeli u istoj zgradi u Teheranu. Revolucionarni sud u Teheranu, kojim je predsjedavao sudija Imam Afshari, proglasio ih je krivima za djelovanje u ime Sjedinjenih Američkih Država, saopštili su Centar Abdorrahman Boroumand i novinska agencija aktivista za ljudska prava (HRANA), prenosi Index.
Prema Nacionalnom vijeću otpora Irana, pravosuđe ih tereti za više djela, uključujući korištenje eksploziva i oružja, nanošenje štete sigurnosnim snagama te bacanje predmeta poput boca, betonskih blokova i zapaljivih materijala s krovova zgrada. Nije poznato kada je presuda donesena.
Vjeruje se da je Bita Hemmati prva žena osuđena na smrtnu kaznu zbog učešća u januarskim protestima. Centar Abdorrahman Boroumand navodi da se ona vjerovatno pojavila u snimku emitovanom na državnoj televiziji, gdje ju je ispitivao šef pravosuđa Gholamhossein Mohseni Ejei. Iz Centra ističu da snimanje i emitovanje iznuđenih priznanja predstavlja ozbiljno kršenje prava optuženih.
Organizacije za ljudska prava optužuju Islamsku Republiku da koristi smrtnu kaznu kao sredstvo represije i širenja straha, te upozoravaju da bi se njena primjena mogla povećati zbog napetosti s Izraelom i Sjedinjenim Američkim Državama.
Prema podacima organizacije Iran Human Rights Monitor, u prva tri mjeseca ove godine u Iranu je izvršeno 656 pogubljenja, ali se smatra da je stvarni broj veći zbog ograničenog pristupa internetu. U zajedničkom izvještaju organizacija Iran Human Rights i Zajedno protiv smrtne kazne navodi se da je tokom 2025. pogubljeno najmanje 1639 osoba, među njima 48 žena.
Iran Human Rights upozorava da je, osim već pogubljenih, smrtna kazna izrečena za još najmanje 26 osoba uhapšenih tokom januarskih protesta, dok se stotine drugih suočavaju s optužbama koje mogu dovesti do iste kazne. Prošlog mjeseca pogubljena su trojica muškaraca optuženih za ubistvo policajaca, među njima i Saleh Mohammadi, mladi član iranske hrvačke reprezentacije.
Centar za ljudska prava u Iranu sa sjedištem u New Yorku saopštio je da su deseci uhapšenih tokom protesta osuđeni na smrt nakon nepravednih i ubrzanih suđenja, bez adekvatnog pravnog postupka i pristupa nezavisnom advokatu, uz oslanjanje na iznuđena priznanja. Nacionalno vijeće otpora Irana pozvalo je Ujedinjene nacije da hitno poduzmu mjere kako bi se spasili životi osuđenika na smrt, posebno političkih zatvorenika i učesnika protesta.
(Vijesti.ba)
